دو کتاب تازه در حوزه موسیقی ایرانی با عنوانهای «سربندهای تنبور» و «تمرینات نظام انگشتگذاری و تغییر پوزیسیون در ساز کمانچه» از سوی نشر ماهور منتشر شدهاند. این دو اثر پژوهشی و تألیفی با هدف گردآوری بخشی از میراث موسیقایی تنبور و ارائه روشی ساختارمند برای آموزش و تمرین کمانچه در دسترس علاقهمندان موسیقی قرار گرفتهاند.
کتاب «سربندهای تنبور»؛ گردآوری ۱۶۰ قطعه از سنت موسیقی اهل حق
کتاب «سربندهای تنبور» با گردآوری و تنظیم پوریا فرجی منتشر شده است. این مجموعه شامل ۱۶۰ سربند از گروههای مختلف اهل حق در مناطق گوناگون است و صدابرداری قطعات آن را مقداد شاهحسینی انجام داده است.
به توضیح پوریا فرجی، سربند یکی از فرمهای موسیقایی ساز تنبور است که در فرهنگ اهل حق با اجرای آوازی کلام و همراهی تنبور پیوند دارد. این فرم بر ساختاری موزون و تعامل میان کلامخوان و همآوایان استوار است.
هدف از گردآوری این مجموعه، ارائه نمونههایی از روایتها و گروههای مختلف و بازتاب بخشی از تنوع موسیقایی و کلامی سنت تنبور عنوان شده است. از این منظر، کتاب میتواند برای علاقهمندان موسیقی نواحی ایران و پژوهشگران موسیقی آیینی نیز مورد توجه باشد.
کتاب تمرینات نظام انگشتگذاری و تغییر پوزیسیون در ساز کمانچه
دومین اثر تازه منتشرشده، کتاب «تمرینات نظام انگشتگذاری و تغییر پوزیسیون در ساز کمانچه» است که امین میرزایی و نیما پورفولادی آن را تدوین و تنظیم کردهاند.
در این کتاب، نظام انگشتگذاری کمانچه با تمرکز بر چهار انگشت فعال دست چپ و بر اساس ردیف موسیقی کلاسیک ایرانی بررسی شده است. نویسندگان با شناسایی و دستهبندی قالبهای مختلف انگشتگذاری، تلاش کردهاند چارچوبی منظم برای تمرین و یادگیری این ساز ارائه دهند.
به گفته امین میرزایی، ساختار این نظام بر پایه منطقی ریاضیوار طراحی شده و در قالب تمرینهایی کاربردی ارائه شده است. هدف این شیوه، ایجاد روشی منسجم برای شناخت الگوهای انگشتگذاری و تغییر پوزیسیون در نوازندگی کمانچه است.
نشر ماهور و انتشار آثار پژوهشی موسیقی ایرانی
انتشار این دو کتاب، دو جنبه متفاوت از موسیقی ایرانی را مورد توجه قرار میدهد؛ کتاب «سربندهای تنبور» به گردآوری و مستندسازی نمونههایی از یک سنت موسیقایی میپردازد و کتاب کمانچه بر آموزش و ساماندهی تکنیکهای نوازندگی تمرکز دارد.
هر دو اثر از سوی نشر ماهور در دسترس مخاطبان قرار گرفتهاند و میتوانند برای نوازندگان، هنرجویان، پژوهشگران و علاقهمندان موسیقی کلاسیک و نواحی ایران منابعی تخصصی و قابل استفاده باشند.













