سینا خیرآبادی، رهبر ارکستر مجموعه کنسرت‌های موسیقی گیم، معتقد است موسیقی بازی‌های ویدئویی از نظر ساختار آهنگسازی به موسیقی ارکسترال فیلم نزدیک است؛ با این حال، اجرای زنده این آثار در ایران هنوز با استقبال گسترده‌ای مانند کنسرت موسیقی «هری پاتر» روبه‌رو نشده است. او موسیقی فیلم را یکی از مسیرهای مؤثر برای آشنایی مخاطبان تازه با موسیقی کلاسیک و ارکسترال می‌داند.
انتخاب قطعات کنسرت موسیقی بازی‌های ویدئویی چگونه انجام شد؟
سینا خیرآبادی در گفت‌وگو با ایسنا درباره معیارهای انتخاب آثار برای کنسرت موسیقی ویدئوگیم توضیح داد که در برخی پروژه‌ها خودش بر اساس علایق و دغدغه‌های موسیقایی، رپرتوار را انتخاب می‌کند؛ اما گاهی نیز پیشنهاد اجرای یک پروژه از سوی تهیه‌کننده یا مدیریت آن به او ارائه می‌شود.
به گفته این رهبر ارکستر، در پروژه موسیقی بازی‌های ویدئویی، پارتیتور قطعات از سوی تهیه‌کننده و مدیریت پروژه در اختیار او قرار گرفت و پس از بررسی آثار، پیشنهاد رهبری ارکستر را پذیرفت. او تأکید کرد که خودش تجربه بازی‌های ویدئویی ندارد و قطعات را از منظر تجربه شخصی با این بازی‌ها نمی‌شناسد؛ بنابراین انتخاب تک‌تک آثار این کنسرت به او مربوط نبوده است.
شباهت موسیقی بازی‌ها به موسیقی ارکسترال فیلم
خیرآبادی معتقد است برای مقایسه موسیقی بازی‌های ویدئویی و موسیقی فیلم باید به ساختار و منطق آهنگسازی توجه کرد. به گفته او، برخی قطعات اجراشده در کنسرت اخیر موسیقی گیم از نظر ساختار و شیوه آهنگسازی حتی کیفیتی بالاتر از بعضی آثار موسیقی فیلم داشتند.
او توضیح داد که صرفاً با شنیدن یک قطعه، بدون شناخت قبلی از آن، لزوماً نمی‌توان تشخیص داد که موسیقی برای یک بازی ویدئویی ساخته شده یا یک فیلم. البته ممکن است متخصصان حوزه‌هایی مانند موسیقی انیمیشن به دلیل تجربه و تربیت گوش حرفه‌ای خود، تفاوت‌هایی را تشخیص دهند؛ اما او در این زمینه ادعای تخصص ندارد.
این رهبر ارکستر موسیقی بازی‌های ویدئویی را بسیار نزدیک به موسیقی ارکسترال فیلم دانست و در میان آثار سینمایی، مجموعه «ارباب حلقه‌ها» را از آثار مورد علاقه خود معرفی کرد. او دلیل این علاقه را ساختار آهنگسازی این مجموعه و ارزش موسیقایی آن در مقایسه با بسیاری از آثار دیگر عنوان کرد.
چرا موسیقی بازی‌های ویدئویی در ایران کمتر مورد توجه است؟
خیرآبادی با اشاره به استقبال کمتر از کنسرت موسیقی بازی‌های ویدئویی در مقایسه با اجرای موسیقی «هری پاتر» گفت این برنامه در یک شب برگزار شد و به اندازه رپرتوار هری پاتر مخاطب جذب نکرد.
او همچنین اظهار کرد که پیش از این با اجرایی در ایران با چنین ایده و محتوایی مواجه نشده بود. از نگاه او، موسیقی فیلم ظرفیت بیشتری برای جذب مخاطبانی دارد که هنوز ارتباط نزدیکی با موسیقی کلاسیک و ارکسترال برقرار نکرده‌اند.
موسیقی فیلم؛ پلی برای جذب مخاطب به موسیقی کلاسیک
به اعتقاد خیرآبادی، موسیقی فیلم یکی از بهترین مسیرها برای آشنا کردن شنوندگان با آثار جدی‌تر ارکسترال است. مخاطبانی که از طریق موسیقی فیلم با صدای ارکستر و اجرای زنده آشنا می‌شوند، ممکن است در ادامه به کنسرت‌های موسیقی کلاسیک نیز علاقه‌مند شوند.
او با اشاره به تجربه شخصی خود گفت بارها مشاهده کرده است که اجرای موسیقی فیلم می‌تواند افراد بیشتری را به شنیدن آثار ارکسترال ترغیب کند. از این منظر، موسیقی فیلم فقط یک گونه اجرایی مستقل نیست، بلکه می‌تواند نقش واسطه‌ای برای گسترش مخاطبان موسیقی کلاسیک داشته باشد.
رهبری ارکستر ۱۵۰ نفره و دشواری هماهنگی تصویر و موسیقی
خیرآبادی درباره تجربه رهبری ارکستر ۱۵۰ نفره در کنسرت موسیقی بازی‌های ویدئویی گفت که این اجرا از نظر اصول رهبری تفاوت ویژه‌ای با دیگر رپرتوارها نداشته است. به گفته او، رهبر ارکستر با آموزش و مطالعه پارتیتور برای اجرای آثار آماده می‌شود و نوع رپرتوار به‌تنهایی دشواری بنیادینی در کار ایجاد نمی‌کند.
با این حال، همزمانی تصویر و موسیقی در چنین کنسرت‌هایی چالش مهمی به همراه دارد. رهبر ارکستر باید لحظات کلیدی موسیقی، به‌ویژه اوج قطعات، را با اتفاقات و نقاط مهم تصویر هماهنگ کند.
او این شرایط را با رهبری اپرا مقایسه کرد و گفت در اپرا امکان هدایت و مدیریت اجراکنندگان زنده وجود دارد، اما هنگام پخش فیلم، امکان متوقف کردن یا تغییر سرعت تصاویر در اختیار رهبر نیست. به همین دلیل، حفظ هماهنگی دقیق میان موسیقی و تصویر اهمیت زیادی دارد و هرگونه ناهماهنگی ممکن است از سوی مخاطبان آشناتر با این نوع اجرا تشخیص داده شود.
اهمیت شناخت رپرتوار برای رهبر ارکستر
این هنرمند شناخت آثار و بررسی ساختار موسیقایی آن‌ها را از الزامات پذیرش پروژه‌های ارکسترال دانست. او توضیح داد که حتی اگر اجرای اثری از سوی تهیه‌کننده پیشنهاد شود، پیش از پذیرفتن آن باید پارتیتور مطالعه و با سبک و نگاه فکری رهبر ارکستر سنجیده شود.
خیرآبادی گفت در طول فعالیت حرفه‌ای خود، اگر فرض کنیم حدود ۱۰۰ اثر را رهبری کرده باشد، نزدیک به ۹۰ اثر را پس از مطالعه و بررسی پذیرفته است. به گفته او، دریافت پیشنهاد برای همکاری با ضرورت شناخت و ارزیابی موسیقی اثر منافاتی ندارد.
پروژه‌های آینده سینا خیرآبادی
رهبر ارکستر مجموعه کنسرت‌های موسیقی گیم درباره برنامه‌های آینده خود از اجرای یک تئاتر موزیکال و سمفونی‌ای از گوستاو مالر خبر داد. او همچنین از قرار داشتن یک اپرای آلمانی در برنامه‌هایش سخن گفت؛ اجرایی که تحقق آن را به فراهم شدن شرایط لازم برای اجرای اپرا در کشور وابسته دانست.
به گفته خیرآبادی، انتخاب تئاتر موزیکال و اثر گوستاو مالر با توجه به شرایط موجود کشور انجام شده است و او امیدوار است امکان اجرای پروژه اپرای آلمانی نیز فراهم شود.
